آشنایی با دستگاه های داکت اسپلیت و نحوۀ عملکرد آن

آشنایی با داکت اسپلیت ها

آشنایی با دستگاه های داکت اسپلیت و نحوۀ عملکرد آن

دستگاه های داکت اسپلیت ها جزء دستگاه های سرمایشی مرکزی به حساب می آیند که بیشتر در مراکز اداری و تجاری مورد استفاده قرار می گیرند. این دستگاه های تهویۀ مطبوع از نظر ساختمان شبیه اسپلیت های معمولی هستند و به شکل دو تکه طراحی می شوند. اما یک فرق بزرگ با اسپلیت های معمولی دارند. داکت اسپلیت ها با ظرفیت سرمایشی بالا طراحی می شوند و به کمک کانال کشی می توان از آن ها برای خنک سازی فضاهای مجزا بهره برد. اهمیت دستگاه های داکت اسپلیت برای مراکز اداری و تجاری به این خاطر است که یونیت داخلی آن را می توان در سقف های کاذب نصب کرد. موضوعی که استفاده از آن ها را در این مکان ها ساده تر نیز می کند. در این مقاله قصد داریم به سراغ کولرهای داکت اسپلیت برویم و بیشتر با آن ها آشنا شویم؛ و سپس مزایا و معایب این دستگاه های تهویۀ مطبوع را بررسی خواهیم کرد.

آشنایی با دستگاه های داکت اسپلیت و نحوۀ عملکرد آن

اگر با اسپلیت های معمولی آشنایی داشته باشید، می دانید که این کولرهای گازی به صورت دو تکه طراحی می شوند. به شکلی که یونیت خارجی دستگاه در محیط بیرون نصب شده و سپس به کمک خطوط رابط (که از جنس مس هستند) به یونیت داخلی دستگاه متصل می شوند. البته در این کولرها نیز مشابه دیگر کولرهای گازی از سیکل تبرید تراکمی استفاده شده است. در حقیقت حرکت سیال مبرد از کمپرسور دستگاه در یونیت خارجی آغاز می شود. سپس با عبور از کندانسور به کمک خط لولۀ مسی به یونیت داخلی می رسد. شیر فشارشکن و اواپراتور دستگاه در یونیت داخلی قرار دارد. عمل انتقال حرارت بین سیال مبرد و هوای ساختمان در یونیت داخلی است که صورت گرفته و موجب خنک شود هوا می شود.
داکت اسپلیت ها از نظر ساختمانی عملکردی مشابه اسپلیت های معمولی دارند. یعنی از دو یونیت داخلی و خارجی تشکیل شده اند که ان دو یونیت با هم در ارتباط هستند. تنها تفاوتی که دستگاه های داکت اسپلیت با اسپلیت های معمولی دارند، این است که ظرفیت سرمایشی آن ها چند برابر اسپلیت های معمولی است و این توانایی را دارند که چند فضای مجزا را خنک کنند. این عمل به کمک اجرای کانال کشی در سقف کاذب ساختمان و تعریف کردن دریچه های مجزا برای هر فضا صورت می گیرد. ظرفیت سرمایشی داکت اسپلیت ها بر اساس واحد BTU سنجیده می شود. این دستگاه های تهویۀ مطبوع معمولاً در ظرفیت های سرمایشی بین 24000 BTU تا 90000 BTU طراحی و ساخته می شوند.
معمولاً یونیت داخلی دستگاه های داکت اسپلیت در راهروی ساختمان و در سقف کاذب نصب می شود. سپس به کمک کانال کشی برای هر اتاق یک دریچۀ کولر تعریف می شود. برای کنترل بهتر دمای هر اتاق نیز اغلب از دریچه های دمپر استفاده می شود. این دریچه ها قابلیت باز و بسته شدن دارند و به ساکنین هر اتاق این اجازه را می دهد تا دمای اتاق را طبق سلیقۀ خودش تنظیم کند.

استفاده از داکت اسپلیت ها برای گرمایش محیط

یکی از مزیت های کولرهای گازی این است که در فصل های سرد سال نیز می توان از آن ها برای گرمایش محیط کمک گرفت. البته قدرت گرمایش این کولرها و اسپلیت ها به اندازۀ توان سرمایشی‌ آنها نیست و نباید انتظار زیادی از آن ها داشت.
از دستگاه های داکت اسپلیت نیز به همین شکل می توان در فصل های سرد سال هم استفاده کرد. برای بهره بردن از این دستگاه ها برای گرمایش محیط، لازم است کویل دستگاه را به سیستم پکیج یا موتورخانه ساختمان متصل کنید. آب گرم پکیج یا موتورخانه وارد کویل های حرارتی دستگاه می شود؛ سپس فن های داکت اسپلیت هوای ساختمان را به جریان وا می دارد تا از روی این کویل های گرمایشی عبور کند. این عمل باعث بالا رفتن دمای جریان هوا پیش از ورود مجدد به ساختمان می شود.
نکته ای که دربارۀ گرمایش محیط به کمک داکت اسپلیت ها وجود دارد، این است که ظرفیت گرمایشی این دستگاه های تهویه مطبوع نسبت به اسپلیت های معمولی و دیگر کولرهای گازی بیشتر است. به همین خاطر در زمان گرمایش نیز عملکرد نسبتاً خوبی از خود نشان می دهند.
ضمن اینکه در یونیت داخلی دستگاه های داکت اسپلیت از سیستم فیلتراسیون چند مرحله ای استفاده شده است. این سیستم کمک می کند تا هوای ساختمان به شکل مطلوبی تصفیه شده و دوباره واحد محیط شود؛ این عمل هوای مطبوع تری را برای ساختمان به ارمغان می آورد.

بررسی مزیت های استفاده از داکت اسپلیت ها

سؤال اصلی این است که چرا باید به سراغ دستگاه های داکت اسپلیت رفت؟ مگر استفاده از کولرهای گازی معمولی یا اسپلیت های دیواری چه اشکالی دارد؟ برای پاسخ گویی به این سؤالات لازم است مزایا و معایب این دستگاه های تهویۀ مطبوع را بررسی کرد. در زیر به مهم ترین مزیت های ای دستگاه ها پرداخته ایم:
هزینۀ خرید و نصب پایین تر: زمانی که بخواهید چند فضای مجزا را پوشش دهید، یا باید از چند دستگاه سرمایشی استفاده کنید و یا اینکه به سراغ سیستم های تهویۀ مطبوع مرکزی بروید؛ که خب گزینه های تهویۀ مطبوع مرکزی هم از نظر هزینه های خرید و هم از نظر هزینه های نصب و نگهداری مقرون به صرفه تر است. ضمن اینکه خرید و نصب داکت اسپلیت ها در مقایسه با دیگر سیستم های تهویۀ مطبوع مرکزی مثل چیلرها، مینی چیلرها و هواسازها نیز ارزان تر خواهد بود.
تصفیۀ مطلوب هوا: دستگاه های داکت اسپلیت به شکلی طراحی شده اند که همزمان با گرمایش یا سرمایش ساختمان عمل تصفیۀ جریان هوا را نیز به شکل مطبوعی انجام می دهند. در یونیت داخلی این دستگاه ها از سیستم چند مرحله ای فیلتراسیون استفاده شده که علاوه بر حذف ذرات گرد و خاک، توانایی از بین بردن میکروارگانیسم ها و باکتری ها را نیز دارد.
مدیریت بهینۀ انرژی: استفاده از داکت اسپلیت ها از چند جهت باعث صرفه جویی در میزان مصرف انرژی می شود. اول اینکه میزان مصرف این دستگاه های سرمایشی نسبت به دیگر دستگاه های تهویۀ مطبوع کمتر است. در درجۀ دوم نیز با به کارگیری سیستم های اینورتر می توانید ظرفیت سرمایشی دستگاه را نیز کنترل کنید و در نتیجه میزان مصرف انرژی دستگاه را حدود سی درصد کمتر کنید. مزیت دیگر این دستگاه های سرمایشی این است که در محیط های آپارتمانی مختص یک واحد خواهد بود و در نتیجه مدیریت انرژی را برای صاحب ساختمان ساده تر می نماید.
گرمایش ساختمان به کمک دستگاه های داکت اسپلیت: همین طور که توضیح دادیم، این دستگاه های تهویۀ مطبوع قابلیت گرمایش محیط را نیز دارند. برای این کار تنها کافی است سیستم پکیج ساختمان یا آپارتمان را به کویل های حرارتی این اسپلیت متصل کرد. البته استفاده از داکت اسپلیت ها برای گرمایش یک عیب بزرگ دارد. آن هم استفاده از جریان برق برای گرمایش است. با توجه به قیمت پایین تر گاز نسبت به انرژی الکتریکی، این کار به خصوص در شهرهای سردسیر خیلی مقرون به صرفه نیست.
رطوبت زدایی: استفاده از چیلرها یا کولرهای آبی می تواند باعث افزایش رطوبت محیط شود. اما داکت اسپلیت ها این قابلیت را دارد که در زمان سرمایش، بخشی از رطوبت محیط را به کمک تقطیر حذف نماید.

بررسی معایب دستگاه های داکت اسپلیت

تمام تولیدات صنعتی در کنار مزایایی که دارند دارای معایبی نیز هستند. داکت اسپلیت ها نیز از این نظر تافتۀ جدابافته نیستند. در ادامه به بخشی از معایب این دستگاه های تهویۀ مطبوع اشاره خواهیم کرد:
مدیریت دمای محیط: همین طور که توضیح دادیم، در داکت اسپلیت ها برای تمامی اتاق ها و فضاها تنها از یک یونیت داخلی استفاده می شود. به همین خاطر در حالت عادی امکان کنترل دمای هر اتاق به تنهایی امکان پذیر نیست. البته برای رفع این مشکل راه کارهایی وجود دارد. برای مثال امروزه از دریچه های ترموستاتیکی (دمپرها) کمک گرفته می شود. این دریچه ها روی خروجی های کانال داکت اسپلیت نصب می شود و این امکان را به کاربر می دهد تا با باز و بسته کردن دریچه میزان سرمایش یا گرمایش اتاقش را تنظیم کند.
مصرف بالای دستگاه های داکت اسپلیت: اگر برای هر دریچۀ کانال از یک دمپر استفاده نشود، میزان مصرف انرژی داکت اسپلیت ها نیز بالا خواهد رفت. زیرا در زمان راه اندازی دستگاه، عملاً دارید تمام فضای ساختمان را خنک می کنید. در حالی که ممکن است فقط به سرمایش اتاق خود نیاز داشته باشید. این مشکل نیز به مانند مورد قبلی به کمک دریچه های ترموستاتیکی تا حد زیادی قابل حل است. همچنین بهره بردن از کیت های اینورتر نیز کمک می کند تا میزان مصرف انرژی دستگاه را پایین بیاورید.
میزان سروصدای دستگاه: یکی از مشکلات دستگاه های داکت اسپلیت میزان سروصدای یونیت های داخلی است. به خاطر بزرگ بودن این یونیت ها میزان صدای آن ها نسبت به اسپلیت های معمولی بیشتر است. برای حل این مشکل اغلب یونیت های مرکزی را در راهروی بیرونی ساختمان نصب می کنند. این عمل باعث می شود تا میزان سروصدای دستگاه به حداقل برسد.
ظرفیت سرمایشی داکت اسپلیت ها: اگر برای سرمایش یک ساختمان چند طبقه بخواهید از دستگاه های داکت اسپلیت کمک بگیرید، مجبور خواهید شد از چند دستگاه استفاده کنید. این موضوع به معنای افزایش هزینه های خرید و نصب دستگاه است. به همین خاطر در مجتمع های آپارتمانی گاهی استفاده از مینی چیلرها ارجحیت پیدا می‌ کند.

جمع بندی

داکت اسپلیت ها دسته ای از کولرهای گازی هستند که به صورت مرکزی طراحی می شوند و امروزه از آن ها برای سرمایش و گرمایش ساختمان های مسکونی، اداری و تجاری می توان استفاده کرد. این دسته از کولرهای گازی در دو بخش یونیت خارجی و داخلی طراحی می شوند. یونیت داخلی حکم یک یونیت مرکزی را دارد که می توان به کمک کانال کشی از آن برای تهویۀ هوای اتاق های مجزا استفاده کرد. برای بهبود عملکرد دستگاه های داکت اسپلیت، در کنار آن از دریچه های ترموستاتیکی برای هر خروجی کانال بهره برده می شود. این دریچه ها قابلیت کنترل دمای جداگانۀ هر محیط را می دهد.

اشتراک گذاری پست

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.